رێبەرەکێ پراکتیکی/پێکرنێ بۆ پەروەردەکرنا کەسەکی ب خواندنا پەرتووکا پیرۆز تاك ب تاك 

٢ تیمۆتاوس ٣: ١٦-١٧

هەمی نڤیسارێن پیرۆز ژ سرۆشێ خودێنە و بۆ فێركرنێ و پاشڤەبرنێ و راستڤەكرنێ و پەروەردەكرنێ ل سەر راستداریێ د مفادارن، دا مرۆڤێ خودێ یێ بێكێماسی بیت و بۆ هەر كارەكێ باش یێ ئامادە بیت. 

من ئەڤ پەرتوکۆکە نڤێسیە داکو ئەندامێن کەنیسەیا مە ئامادە و هاندان بکم  دا هاریکاریا ئێک و دوو بکەن (د باوەریا مەسیحی گەشە ببن و داکو ب رێکا خواندنا پەرتووکا پیرۆز ل گەل ئێك یان دوو ئەندامێن کەنیسەیێ چاڤدێریا ئێكودوو بکەن.

مەسیحی ب مەبەست شاگردێن خۆ بۆ ئارمانجەکێ هەلبژارتن، داکو ئەوان فێر بکەت. مەسیحی گازی مە کریە داکو شاگردان ژ ئێكودوو ژی دروست بکەین. لەوما، وەکو مەسیحی، پێدڤیە ئەم ب مەبەست هەڤالینیێ دروست بکەین و دەمی ل گەل باوەردارێن دی بۆ ئارمانجەکێ ببورینین. بۆ چ ئارمانج؟ هاریکاریا وان بکەن د باوەریا مەسیحی دا گەشە ببن. بەلێ چەوا ئەوێ چەندێ ئەنجام بدەین؟ ئێك ژ گرنگترین و بنیاتترین رێکان ئەوە کو ل گەل چەند ئەندامێن دی کوم ببین ژ بۆ خواندنا پەرتووکا پیرۆز و داینوستاندێ ل سەر پەیڤا خودێ، و ژیانا خو ل رۆناهیا پەیڤا خودێ دا بکەین ب رێکا خواندنا پەرتووکا پیرۆز ل گەل ئێك، ئەم پەیوەندیا خۆ ل گەل یێن دی د کەنیسەیێ دا بهێز دئێخین و هاریکاریا ئێکودوو دکەین ژ بۆ خودێ بژین.

چەوا دشێم ب ڕاستی ئەڤێ چەندێ ئەنجام بدەم؟

١. داخوازێ ژ ئەندامەك یان دوو ئەندامان بکە کو کۆم ببن و پارچەکێ ژ پەرتووکا پیرۆز بخوینن.

٢. ئایەتەکێ یان پارچەکێ ژ پەرتووکا پیرۆز بهەلبژێرە. بۆ نموونە، پەرتووکا فیلیپی بهەلبژێرە یان ژی ئایاتە ژ گۆتارا حەفتیا چووی. یان ژی ئەوان ئایەتان بهەلبژێرە یێن کو دێ کەنیسەیا تە د حەفتیا بێت دا گۆتارێ ژێ بێژێت پشتی هین کۆم دبەن. (تێبینی: ل خوارێ چەند پێشنیار بۆ هەلبژارتنا پارچەکێ پەرتووکا پیرۆز هەنە)

٣. دەمێ تۆ ل گەل هەڤالێن خۆ کۆم دبی، ئەڤان پێنگاڤان جێبەجێ بکە. 

• پرسیارا حالێ ئێکودوو بکەن. ئەڤە ژ بۆ بهێزکرنا پەیوەندیا هەوەیە و باشتر نیاسینا ئێکودوویە داکو هوین بشێن بارێن ئێکودوو هەلبگرن.
• بەری هوین دەست ب خواندنا پەیڤێ بکەن، ب کورتی نڤێژێ بکەن کو خودێ دلێن هەوە نەرم بکەت و ڤەکەت داکو هوین د پەیاما وی بگەهن و ژ لایێ خودێ ڤە بهێنە گوهارتن.
• پارچەیەکێ ژ پەرتووکا پیرۆز بخوینن.
• ئەڤان پرسیاران بکار بینن داکو گەنگەشێ ل سەر ئەوان ئایەتان بکەن و هزر تێدا بکەن.

١. ئەرێ ئەڤ ئایەتە چ دبێژن؟ ئەرێ پەیاما سەرەکی یا ئەڤان ئایەتان چیە؟

٢. ئەرێ ئەڤ ئایەتە مە دەربارەی خودێ و مەسیحی و مزگینیا مەسیحی چ فێر دکەن؟

٣. ئەرێ ئەڤان ئایەتان چ کاریگەری ل سەر ژیانا مە هەیە؟ ئانکو ل گۆر ئەڤان ئایەتان، ئەرێ پێدڤیە ئەم چ رەفتار و باوەریان بگوهوڕین داکو ب دلسۆزتر بۆ خودێ بژین؟

خۆشی و خەم و دلتەنگیێن خۆ ل گەل ئێکودوو بەلاڤە بکەن و پێگڤە نڤێژێ بکەن. هەروسا، نڤێژێ لسەر پەیاما ئەوان ئایەتان بکەن کو خودێ هەوە بهێز بئێخیت داکو ئەوان ئایەتان د ژیانا خۆ دا جێبەجێ بکەن.

ئەرێ مەبەست ژ ئەڤێ چەندێ چیە؟

دوو ئارمانجێن سەرەکی هەنە.

١. ئێکودوو هان بدەن و هاریکاریا ئێکودوو بکەن داکو ل گەل مەسیحی گەشێ بکەن

٢. پەیوەندیا خۆ ل گەل یێن دی د کەنیسەیێ دا بهێز بئێخن

بەلێ دبیت تۆ دبێژی، “ئەز یێ نویمە د باوەریێ دا و نەشێم گەلەك باش د پەرتووکا پیرۆز بگەهم کو نیشا ئێکێ دی بدەم.” باشە، ل دەستپێکێ بلا ل بیرا تە بیت، ئەگەر تۆ پەرتووکا پیرۆز ل گەل ئەندامەکێ دی بخوینی، رامانا وێ ئەو نینە کو ئێك ژ هەوە دبیتە ماموستا و یێ دی بتنێ گوهداریێ دکەت. نەخێر، دەمێ هوین هەردووك دگەهنە ئێك، هوین دێ هاریکاریا ئێکودوو کەن داکو د پەیڤا خودێ بگەهن. هەروەسا، بلا ل بیرا تە بیت کو خودێ پەیاما خۆ بۆ مە ب رێکا پەرتووکا پیرۆز ئاشکرا کریە و گیانێ پیرۆز و ئەم داینە ئێکودوو داکو د پەیاما وی بگەهین.  پێدڤی ناکەت تۆ د هەمی پارچەیێن پەرتووکا پیرۆز دا یێ شەهرەزا بی هەتە ئێکودوو هان بدەن ب رێکا خواندن و گەنگەشەکرن و نڤێژکرنێ ژ وێ. ئەڤە تشتەکە کو هەر ئەندامەك دشێت ل گەل ئێکودوو ئەنجام بدەت.

ئارمانجا گەهشتنا ئێك ژ بۆ خواندنا پەرتووکا پیرۆز ئەو نینە کو ب تەمامی د هەمی ئایەتان بگەهین. بێگۆمان هندەك جاران (بەلکی گەلەك جاران ژی) هندەك ئایەتێن هوین تێناگەهن. بەلێ نەهێلن ئەڤ چەندە ببیتە ئەگەر کو هوین سەرنجا خۆ ل سەر ئەوان ئایەتان یێن کو د روهنن و بهێنە تێگەهشتن ژ دەست بدەن. ئەڤجا، هەمی دەمێ خۆ دەربارەی گەنگەشەکرنا ئەوان ئایەتێن کو گەلەك نە دروهنن نەبورینن. پتر سەرنجا خۆ بداننە سەر ئەوان ئایەتێن کو ب زالالی دهێنە تێگەهشتن. بلا ل بیرا هەوە بیت کو ئارمانجا ئەڤان کومبوونان ئەڤەیە کو ئێكودوو هان بدەن و هاریکاریا ئێکودوو بکەن ل گەل مەسیحی گەشێ بکەن و پەیوەندیا خۆ ل گەل هەڤالێ خۆ بهێز بئێخن.

هندەك هزر و پێشنیار ل سەر رێکخستنا کومبوونەکێ

• ئەگەر هوین ببینن کو یا بزەحمەتە کەسەکی چوار بۆ پێنج جاران ببینن داکو پەرتووکا فیلیپی یان هەر نڤێسارەکا دی یا پیرۆز تەمام بکەن، هوین دشێن داخوازێ ژ هەڤالێ خۆ بکەن کو پەرتووکا فیلیپی هەمیێ ل مال بخۆینیت، هەروەسا هوین ژی ل مال بخۆینن. پاشی دەمێ هوین هەردووك ب دویماهیك هاتن، ل گەل ئێك کوم ببن و یاکو هەوە خواندی ل سەر ب ئاخڤن. ئەڤ چەندە ژی دێ بیتە هاندەرەك ژ بۆ خواندنا پەرتووکا پیرۆز ل مال.
• هەلبژاتنەکا دی ئەوە ئایەتێن کو حەفتیا بوری ل کەنیسەیا هەوە هاتینە فێرکرن بخوینن. یان ژی هوین دشێن ئەوان ئایەتێن دێ حەفتیا بهێت دا دانوستاندن ل سەر هێتە کرن بخوینن.
• ئەگەر هەوە بڤێت ل گەل ئەندامەکی دی کوم ببن بەلێ هاتنوچوون بۆ تە بزەحمەتە، ل گەل شڤان و شەماسێن خۆ بئاخڤە ژ بۆ دیتنا چارەسەریەکێ بۆ ئەڤێ ئاریشێ.

لیستەکا پارچێن پەرتووکا پیرۆز یێن کو د گونجەنە ل گەل هەڤالەکی بخۆینی

هندەك پارچین پەرتووکا پیرۆز ژ هندەکێن دی بساناهیترن. بێگومان، هوین دشێن پەرتووکەکا دی ژدەرڤەی ئەڤێ لیستێ بهەلبژێرن. بەلێ ئەڤێن ل خوارێ ژ یێن دی بساناهیترن. یان ژی هوین دشێن ل گەل شڤانێن خۆ بئاخڤن بۆ پێشنیارکرنێ دەربارەی چ بخوینن.

دەستپێکرن، یۆنانی، لوقا، یوحەننا، کارێن هنارتیان، ئەفەسوس، فیلیپی، روما، ١ سالونیکی، ١ پەتروس، تیتۆس، فلیمون، عیبرانی، ١ یوحەننا.

هندەك پێشنیار ل سەر دانوستاندنا پەرتووکا پیرۆز

•  بلا ل بیرا هەوە بیت کو ئارمانجێن کومبوونێ ژ بۆ بهێزکرنا پەیوەندیا هەوەیە ل گەل کەسەکێ دی. لەوما، یا گرنگە نە بتنێ دانوستاندن ل سەر رامانا ئایەتان بهێتە کرن، بەلکو ئاریشە و خەم و هیڤیێن ژیانا خۆ ژی دیار کرن. بێگومان، ئەم نەشێین بارێن ئێکودوو هەلگرین ئەگەر ئەم دەربارەی بارێن ئێکودوو د بێئاگەهـ بین.
• دەمێ ئەم پەرتووکا پیرۆز دخوینین و رۆناهیا پەیاما خودێ ل سەر دلێن مە دبرسقیت، خودێ چاڤێن مە ڤەدکەت داکو گونەهێن خۆ ببینین. یا گرنگە ئەڤان گونەهان نەڤەشیرین بەلێ دانپێدانێ ب ئەوان گونەهان بۆ کەسی بکەین. شیراتیێن سلێمان ٢٨: ١٣ دبێژیت… “ئەوێ گونەهێن خۆ ڤەدشێریت بسەرناکەڤیت، بەلێ ئەوێ دانپێدانێ پێ دکەت و دهێلیت، دلوڤانی پێ دهێتە برن.” ئارمانجا دانپێدانێ ب گونەهێن مە بۆ ئێکودوو ئەوە کو ئێکودوو داد و گونەهبار نەکەین، بەلێ گونەهێ ئاشکرا بکەین داکو بشێین بهێلین و ژ لایێ مەسیحیڤە ل مە بهێتە بورین. هەروەسا، دانپێدانا گونەهان ژ بۆ ئێکودوو ئەوە کو دلوڤانی و هاریکاریێ ژ یێن دی وەربگرین. ئەگەر ئەم چجاران دانپێدانێ ب گونەهێن خۆ بۆ ئێکودوو نەکەین، رامانا وێ ئەوە کو ئەم هوسا خۆ ددانین کو ئەم د بێگونەهـ و بێکێماسی نە، بەلێ ئەڤ چەندە یا راست نینە. کەنیسە نەخۆشخانەیا گونەهکارانە ئەو جهە یێ کو ئەم لێ ب رێکا هێزا گیانێ پیرۆز توبە دکەین.
• ئەگەر هەوە پرسیار دەربارەی رامانا ئایەتەکێ هەبن، ل دەڤ خۆ بنڤێسن داکو هوین ژبیر نەکەن. پاشی، پسیارا شڤانێ خۆ یان ژی ئەندامەکێ پێگەهشتی ل کەنیسەیا خۆ بکەن.
• ئەڤ سێ پرسیارە ژ بۆ هاریکاریکرنا هەوە د دانوستاندنا پەیڤا خودێ دا، ب رێکخستنەکا تایبەت هاتینە دانان. ئارمانجا پرسیارا ئێكێ ئەوە هاریکاریا هەوە بکەت تێبینی بکەن کا ئایەت چ دبێژن. پرسیارا دوویێ دەربارەی تێگەهشتنا رامانا ئایەتانە د رۆناهیا مزگینیا مەسیحی دا. ل بیرا هەوە بیت کو هەمی پارچەیێن پەرتووکا پیرۆز گرێدای مزگینیا مەسیحینە. پرسیارا سێیێ ژ بۆ هاریکاریکرنا هەوەیە داکو بزانن چەوا پەیاما ئایەتان د ژیانا خۆ دا جێبەجێ بکەن.
• بەری دانوستاندنێ رامانا ئایەتان یان ژی چەوانیا جێبەجێکرنا وان، یا گرنگە تێبگەهین کا ئایەت چ دبێژن. ئەگەر ئێکسەر هوین خۆ بهاڤێژینە تەفسیرکرنێ یان ژی دانوستاندنە رامانا ئایەتان بێی کو بزانن ئەو د رۆناهیا مزگینیا مەسیحی دا چ دبێژن، دبیت هوین خەلەت د رامانا ئایەتان بگەهن. ئەڤجا بەری هوین پێکولێ بکەن ئایەتان تەفسیر بکەن، ل بەر چاڤ وەربگرن کا ئایەت چ دبێژن.

پرسیارا سێیێ دەربارەی هندێ یە کا چەوا پێدڤیە هوین پەیاما ئایەتان د ژیانا خۆ دا جێبەجێ بکەن. چنکو ئەڤە دویماهیك پرسیارە، هندەك جاران ئەم هەمی دەمێ خۆ یێ دانوستاندێ ب پرسیارا ئێکێ و دوویێ ڤە دبەین و چجاران ناگەهینن بئاخڤین دەربارەی جێبەجێکرنێ چنکو دەم بدویماهیك دهێت. راستە کو تێگەهشتنا ئایەتان یا گرنگە، بەلێ ئارمانجا خواندنا پەرتووکا پیرۆز بتنێ ئەو نینە کو د رامانا ئایەتان بگەهین، بەلکو هەروەسا جێبەجێ بکەین دا باوەریا مە موکم ببیت و ژیانا خۆ ل گۆر پەیڤا خودێ بگوهڕین. ئەڤجا ئەز هەوە هان ددەم کو ل دویماهیکا کومبوونێ چەند خۆلەکەکا تەرخان بکەن داکو پرسیارا سێیێ دەربارەی چەوانیا جێبەجێکرنا ئایەتان دانوستاندێ بکەین.

پەیاما مزگینیا عیسایێ مەسیح

پەرتووکا پیرۆز دەربارەی مزگینیا مەسیحیە لەوما تەفسیرکرنا ئایەتێن پەرتووکا پیرۆز د رۆناهیا ئەڤێ مزگینیێ دا یا گرنگە و هاریکاریا مە دکەت ب دروستاهی د پەرتووکا پیرۆز بگەهین. دەمێ ئەم پەرتووکا پیرۆز دخۆینین، پێدڤیە ئەڤ پەیاما مزگینیێ ل سەر هزرا مە بیت.

١. خودێ کیە

ئێك خودێ یێ راستەقینە یێ هەی ئەو ئافرێنەرێ هەر تشتەکی و هەر کەسەکیە. خودێ ب تەمامی یێ دلوڤان و پیرۆز و دادپەروەرە ژی و ژ هەژی هەمی روومەت و باوەری و پەسنێیە. ئەوی دەستهەڵاتا تەمام هەیە فەرمانان بدەت و دەستهەڵاتێ ل هەمی خەلکی بکەت. 

(ئاشکراکرن ١:١؛ ئاشکراکرن ١١: ٤؛ ١ یوحەننا ٥: ١؛ روما ٢: ٥-٨)

٢. مروڤ کیە

خودێ ئەم ئافراندین داکو وی بنیاسین و پەسنا وی بکەین و پەیوەندیەکا ئاشتیانە ل گەل وی بۆ هەتاهەتایێ هەبیت. بەلێ مە هەمیان گونەهـ کر و ل دژی خودێ رەوەستیان و ل ژێر نەفرەتا گونەهێینە. ئەنجامێ گونەهێن مە ئەوە کو پەیوەندیا مە یا ئاشتیێ ل گەل خودێ هاتە شکاندن و توڕەبوونا خودێ ل سەر مەیە. لەوما هەمی کەس ژ هەژی سزایێ مرنا هەتاهەتایێ ل دوزەخێنە. ئەم چجاران نەشێین لێبورینا خودێ بدەستڤە بینین و ژ سزایێ خودێ ب رێکا کارێن خۆ یێن چاك قورتال ببین.

(ئاشکراکرن ١: ٢٦-٢٨؛ ئاشکراکرن ٣؛ روما ٣: ٢٣؛ ئەفەسوس ١: ٢-٣)

٣. عیسا کیە

خودێ ب هنارتنا عیسایێ مەسیح حەز ژ مە کر دا پەیوەندیا مە یا بەرزەبووی ل گەل خودێ ڤەگەرینیت ومە ژ قەیدێن گونەهێ و توڕەبوونا خودێ ئازادکەت. عیسایێ مەسیحی هەروهەرە، ب تەمامی خودێیە، و ب تەمامی مروڤـە. عیسا ژیانەکا تەمام و بێگونەهـ ژیایە. لەوما توڕەبوونا خودێ ل سەر وی نەبوو و ژ هەژی مرنێ نەبوو. بەلێ ئەوی بهایێ گونەهێن مە ب قوربانیکرنا خۆ دا دەمێ ئەم ژ هەژی مرنێ بون. ئەو ژ مرنێ رابوو و ل سەر گونەهـ و مرنێ بسەرکەفت. نوکە مەسیح یێ زیندیە داکو پەیوەندی و ژیانەکا نوی ل گەل خودێ بدەتە مە. رۆژەك دێ هێت دەمێ مەسیح دێ هێتەڤە داکو هەمی خەلکی داد بکەت. پشتی جوداکرنا خرابکاران ژ راستداران، ئەو دێ پاشایەتیا خۆ بۆ هەتاهەتایێ ل سەر جیهانا نوی ل گەل گەلێ خۆ یێ پیرۆز دامەزرینیت.

(یوحەننا ١:١؛ ١ تیمۆتاوس ٥: ٢؛ یوحەننا ١٦: ٣؛ روما ٣: ٢١-٢٦؛ ٢ کورنتوس ٢١: ٥؛ ١ کورنتوس ١٥: ٢٠-٢٢)

٤. ئەرێ پێدڤیە ئەم چ بکەین داکو بهێینە قورتالکرن؟

پێدڤیە هوین باوەریێ ب مزگینیا مەسیحی بینن و ژ گونەهێن خۆ بزڤرن. پیدڤیە هوین باوەریێ بینن کو عیسا کوڕێ خودێیە، ئەو وەکو قوربانەك مر و خودێ ئەو ژ مرنێ راکر داکو ببیتە ئێکانە رێك بۆ لێبورینا گونەهێن هەوە. پیدڤیە هوین دانپێدانێ بکەن کو گونەهێن هەوە، هەوە ژ خودێ جودا دکەن و هوین نەشێن ب رێکا کارێن خۆ یێن چاك خۆ قورتال بکەن. پێدڤیە هوین تەوبێ ژ گونەهـ و نەگوهداریا خودێ بکەن. پێدڤیە هوین ژیانا خۆ ب مەسیحی را بسپێرن و گوهداریا وی بکەن.

(مەرقوس ١: ١٥؛ کارێن هنارتیان ٢١: ٢٠؛ روما ١٠: ٩-١٠)